Esther Romijn, Praktijk voor relatie- en gezinstherapie

Wat is gezinstherapie?

Kenmerkend voor gezins- en relatietherapie is dat partners, gezinsleden of andere belangrijke personen meestal samen in therapie zijn. In de therapie staan de problemen van een of meerdere betrokkenen centraal. De theorie gaat er vanuit dat een probleem niet enkel en alleen persoonsgebonden is, maar deel uit maakt van de context en relaties waarin die persoon zich bevindt.
Relatietherapie en gezinstherapie heet ook wel systeemtherapie en de therapeut heet systeemtherapeut. De term systeem duidt op het sociale systeem waar mensen deel van uitmaken. Hiermee wordt bedoeld: de mensen die wij kennen en waar we een band mee hebben. Iedereen maakt deel uit van verschillende sociale systemen: thuis, op school of in ons werk hebben we contact met andere mensen. Met sommige mensen hebben we oppervlakkig contact, met anderen onderhouden we een intensieve of intieme relatie.

Voor de meeste mensen is het gezin van herkomst het eerste belangrijke sociale systeem. Met onze ouders, broers en zussen hebben we een belangrijke band. Soms ook met grootouders of andere familie. De manier waarop we onze relaties beleven en hoe we met problemen omgaan heeft vaak veel te maken met het model dat we met onze opvoeding meekregen. Of we er ons nu tegen afzetten of het hebben overgenomen.

Later staat het eigen gezin meer op de voorgrond: de eigen partner en eventuele kinderen spelen een grote rol in ons leven. Ieder gezin heeft zijn eigen problemen afhankelijk van de fase waarin het zich bevindt. Dit is een normaal proces die een gezin doorloopt, zo heeft een gezin met jonge kinderen andere zorgen als een gezin met pubers. Bij het ene gezin loopt dit hele proces zonder al te grote problemen, bij het andere gezin verloopt een bepaalde fase moeizaam.

Het werk en de vriendenkring zijn andere belangrijke plaatsen waar we mensen ontmoeten en relaties onderhouden.

Binnen een sociaal systeem beïnvloeden mensen elkaar. Gedachten, gedragingen, gevoelens en verwachtingen ontstaan in wisselwerking met anderen uit onze omgeving. Onze relaties, partner, kinderen, vrienden of collega’s functioneren vaak als spiegel van onszelf.
Een systeemtherapeut zal de problemen die zich voor kunnen doen, altijd bezien tegen de achtergrond van de wisselwerking met anderen. Ook wordt bekeken wie kan bijdragen aan het oplossen van de problemen.

Spanningen en problemen zijn tot op zekere hoogte normaal en horen bij het leven, bijvoorbeeld als partners kinderen krijgen en er een nieuwe (onbekende) fase aanbreekt. Als de problemen ernstig zijn en de draaglast groter wordt als de draagkracht, kunnen er klachten ontstaan zoals het niet tevreden zijn, zich niet prettig voelen. dingen anders willen, problemen in de omgang met anderen, zich angstig voelen etc..
Iedere crisissituatie herbergt echter ook groeikansen. Het woord crisis is uit het Grieks afgeleid en betekent verandering.

In de eerste gesprekken met de systeemtherapeut wordt er gekeken welke personen er betrokken worden bij de therapie. In de therapie kunnen de betrokkenen zich bewust worden van onderlinge reacties en invloed op elkaar en daardoor een andere visie krijgen op de problemen, op zichzelf en op de relaties met anderen. Daar waar men vastzit in eindeloze vicieuze cirkels, leert men zich anders te gaan gedragen ten opzichte van elkaar of anders op elkaar te reageren zodat klachten of problemen kunnen verminderen of verdwijnen.